Diksiyon Nedir? Diksiyon Geliştirme Yolları

İlk olarak Diksiyon ? Diksiyonun, tanımını yapmak gerekirse en sade hali ile dili en güzel şekilde kullanma sanatı olarak tanımlayabiliriz. Söylediğiniz bir sözün, duygu ve düşüncelere uygun bir şekilde sarf edilmesi, üslubuna uygun bir şekilde anlatılması ve ses uyumunu, söyleyiş ve hecelerin sözcük uzunluklarını, vurgu ve doğruluğunu bir arada tutarak, jest ve mimik kurallarına uygun bir şekilde dile getirme şeklinde, en iyi olarak kullanma sanatı olarak diksiyon tanımlanmaktadır.

Diksiyon Nedir
Diksiyon Nedir

Doğru bir konuşma için temel şartlar

Aslında doğru bir konuşma gerçekleştirebilmek için, 2 temel şart vardır denilebilir. Birincisi olarak, ses tellerinizi doğru kullanmak denilebilir. Yani, konuşma için gerekli olan havanın, ses yollarınızı zorlamadan görevini yapması ve gereği kadar kullanılması, duraklama yerlerinin doğru tercih edilmesi, sesin doğru, net ve duyulur bir şekilde iletilmesidir. Eğer ki bu birinci temel şart yerine getirilirse, diksiyon kuralları da yerine getirilmiş olacaktır.

 

Bir diğer ise, konuşulmakta olan dillin, en doğru ve düzgün şekilde iletebilmek için çalışmalar yapılması, jest ve mimikleri, tavırları da bir arada tutarak kullanılması gerekmektedir.  Her zaman net, duyulur ve anlaşılır şekilde konuşmak, diksiyonun temel şartları arasında yer almaktadır.

 

Elbette ki bu durumda yapılan pek çok farklı hata da bulunuyor. Diksiyon konusunda genel olarak yapılan hatalar arasında neler yer alıyor diyorsanız, bu hatalara şu şekilde göz atarak, hatalarınızı gözden geçirebilir ve düzeltmek için çalışmalar yapabilirsiniz.

 

Diksiyon hataları ? Önlenebilir?

  • Atlama
  • Gevşeklik
  • Gılama
  • Islıklama
  • Değiştirme
  • Yerleştirme
  • Yutma
  • Söyleme bozuklukları

Genel olarak diksiyonu bozan hatalar arasında bunlar yer almaktadır. Bunların en birincisi olan atlama, konuşma bozukluklarını ortaya çıkarırken, karşıda ki kişinin de algılama şeklini zayıflatmaktadır.

 

Atlama

Bir cümle içerisinde tercih edilen kelime en net ve doğru şekilde iletilmesi gerekmektedir. Yani harflerin çıkarışlarına dikkat etmek ve hiçbir harfi, değiştirmemek, yerinde kullanmak önemlidir. Bunlara örnek olarak ise, karşılaşma yerine söylenen kaşlaşma, hanım efendi kelimesinin yerine ise hanfendi ya da hamfendi gibi söyleşiler gösterilebilir.

İlginizi Çekebilir  Atmosfer Nedir? Katmanları Nelerdir?

 

Islıklama

Pek çoğumuz aslında bu hatayı yapıyoruz. Bu da diksiyonumuzun bozulmasına neden oluyor. Islıklama ise, ünsüz bir harfin şiddetini artırmak şeklinde ortaya çıkıyor. Bu hata ise, dilin üst dişlerin içine dayanması halinde dişlerimizin aralıklarından çıkan havanın kuvveti ile harfin farklı bir şekilde ortaya çıkması ile oluşmaktadır. Buna dikkat ederek, ünsüz harfleri bastırmadan gerektiği gibi söylemek önemlidir.

 

Yutma

                Bilinçli ya da bilinçsiz bir şekilde yapılan hataların en başlarında yer almaktadır. Örneğin isimlerde bile bazı harfleri tutarak, ismi farklı bir şekilde telaffuz etmekteyiz. Bu da diksiyon bozuklukları arasında yer alıyor. Bazen kolaylaşmak bazen ise takılmak amaçlı isimleri farklı bir şekilde telaffuz ediyoruz. Bu da uzun süreli kullanımlarda kalıcı bir hale gelirken, diksiyonumuzu düzeltmemize ihtiyaç duymak zorunda bırakıyor. Örnek olarak, Mehmet isminde kullanılan Memet kullanışı, diğer isimlerde de farkında olmayacak bir şekilde karşınıza çıkıyor.

 

Söyleniş bozuklukluları

Diksiyon Nedir
Diksiyon Nedir

Eğer ki diksiyon kurallarına uymamız gerektiği düşüncesindeyseniz, söyleniş şekillerine dikkat etmemiz gerekiyor. Harflerin ince ev kalınlığı bu konuda önemli bir yere sahiptir. Örnek olarak, ünlüleri ilgilendiren bir durum şekilde, Kemal isminde, ince a kullanılması gerekirken, direkt olarak Kemal söylenişi kalın a kullanımını ortaya çıkarmaktadır. Bu diğer kelimelerde daha farklı bir yere sahip oluyor. Mesela lokma kelimesinde ‘’o’’ harfinin ince ve kalınlığına dikkat etmemek söyleniş bozuklularını ortaya çıkarmaktadır.

 

Bu kurallara dikkat etmek, konuşma tarzınızı geliştirerek, diksiyonlarınızı düzeltecek ve hayatınızı daha kolay bir hale getirebilecektir. Yine bunun için diksiyon dersleri alabilir, konuşma sanatınızı ortaya koyabilirsiniz.

CEVAP VER

Please enter your comment!
Please enter your name here

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.